Welke werkzaamheden voert een docent uit bij online en ‘blended’ leren?

Binnenkort mag ik een keynote verzorgen over de rol van de docent bij online en blended learning. Een mooie aanleiding om eens één en ander op een rij te zetten. En wellicht hebben jullie aanvullingen.

Motivatie

Foto: Unsplash, Pixabay

Technologie kan dan bij heel veel van deze werkzaamheden een rol spelen. Routinematige vragen kunnen bijvoorbeeld ook door een computer beantwoord worden. Verder verschilt de mate waarin docenten deze werkzaamheden vervullen sterk. Dit is mede afhankelijk van de context waarbinnen wordt geleerd, de doelen, leerinhouden, het didactische ontwerp en doelgroep. Uiteraard speelt de technologische geavanceerdheid hierbij ook een grote rol.

  • De docent zal meestal ook verantwoordelijk zijn voor het ontwerpen van leerarrangementen zoals cursussen. Uiteraard kan hierbij sprake zijn van co-creatie met lerenden, maar in veel gevallen zal de docent voor een groot deel bepalen wat er geleerd wordt (en deels ook hoe). Het bieden van een duidelijke structuur valt hier onder, net als het ontwerpen van adaptieve leerpaden (voor zover relevant) en het aanbieden van ondersteuning die na verloop van tijd vermindert. Verder selecteert de docent dikwijls leertechnologieën, op basis van hun ‘affordances’. De docent durft daarbij ook te experimenteren.
  • De docent maakt gebruik van door derden ontwikkelde materialen, maar zal in veel gevallen ook zelf materialen zoeken en ontsluiten, of maken. Denk daarbij aan korte instructies, video’s (zoals kennisclips), verwerkingsopdrachten of formatieve toetsen.
  • De docent kan bij online en blended learning ook interactieve webinars of virtual classroom-sessies ontwikkelen en verzorgen (live, maar wel online).
  • Bij blended learning kan een docent face-to-face instructies geven. Bijvoorbeeld als blijkt dat lerenden een video niet goed hebben begrepen, als een handeling via video moeilijk zichtbaar kan worden gemaakt of als een instructie niet vaker wordt verzorgd. De docent kan bijvoorbeeld een concept op een alternatieve manier uitleggen.
  • De docent zal nog vaak feedback geven op opdrachten, of automatische feedback invoeren (inclusief antwoordmodellen en uitgewerkte voorbeelden maken en aanbieden).
  • De docent zal het goede voorbeeld geven als het gaat om effectief online gedrag. Denk daarbij aan het invullen van een online profiel of het plaatsen van een goed onderbouwde discussiebijdrage. Ook gebruikt de docent zelf ICT voor zijn eigen kennisontwikkeling, en laat hij dat ook zien.
  • De docent kan bij online interacties (synchroon of asynchroon) kritische vragen stellen, doorvragen, stellingen poneren of anderszins prikkelen, verhelderen, en samenvatten. Ook hierbij geldt dat lerenden deze werkzaamheden uit kunnen voeren.
  • De docent kan hulp bieden bij eenvoudige technische problemen (zoals inloggen of het gebruik van functionaliteiten).
  • De docent helpt lerenden hoe zij online kunnen leren (zoals zelfsturing bevorderen en het belang van reflectie onderstrepen).
  • De docent draagt bij aan een klimaat van vertrouwen, waarbinnen lerenden online bijdragen durven te geven. Bijvoorbeeld door lerenden welkom te geven, afspraken te maken over hoe men online met elkaar omgaat, empathisch te zijn, door zichzelf kwetsbaar op te stellen, door aan te moedigen en lerenden positief te bekrachtigen. Maar ook door negatief gedrag beslist de kop in te drukken.
  • De docent gebruikt monitoringtools en data om de progressie van lerenden te volgen, en (persoonlijke) interventies te plegen.
  • De docent zal dikwijls ook als beoordelaar fungeren.

Uiteraard impliceert dit ook dat een docent over ICT-basisvaardigheden beschikt en dat hij/zij ‘digitaal geletterd’ is.

Ben ik nog belangrijke werkzaamheden vergeten?

This content is published under the Attribution 3.0 Unported license.

Wilfred Rubens (1964) currently works as an independent consultant on technology enhanced learning. He provides advice, keynotes, presentations, workshops and classes about technology enhanced learning. Wilfred has been professionally involved in e-learning for more than 20 years. For more than 13 years he blogs about ICT and learning. June 2013 he published a book about elearning trends and developments (in Dutch). Recently he was co-author of a book about social learning. Wilfred is also one of the editors of the Dutch portal e-learning.nl, member of the advisory board of the anual Dutch Next Learning conference and member of the advisory board of the ONLINE EDUCA BERLIN. wilfred@wilfredrubens.com http://www.wilfredrubens.com

Tags: , , ,
8 reacties op “Welke werkzaamheden voert een docent uit bij online en ‘blended’ leren?
  1. Patrick Koning schreef:

    Samen met Cubiss heb ik een basistraining: Mediawijsheid blended vorm gegeven. Ik herken een aantal zaken die je beschrijft. Wat ik mis, is het bedenken van check-opdrachten om hetgeen online geleerd is minimaal op het niveau van toepassing te toetsen. Ik merk dat het niet terug komen op online geleerd materiaal de indruk kan wekken dat het niet belangrijk is. Daarnaast is niet altijd alles goed overgekomen of zijn er nog aanvullende leermomenten. Lastig te omschrijven wat ik bedoel. V.b. bij sterke wachtwoorden werk ik als volgt. Online bekijken ze video, beantwoorden de vraag wat criteria zijn voor een sterk wachtwoord, checken de criteria op hun gebuikte wachtwoorden en adviseer ze de wachtwoorden aan te passen. In de fysieke bijeenkomst heb ik 5 wachtwoorden op mijn scherm staan en vraag ze het sterkste wachtwoord te kiezen. De verschillen zijn minimaal, dus vraagt om echt inzicht. Een kort rondje in de groep welk wachtwoord nu echt het sterkste is, maakt dat de stof nog beter beklijft.

    • Wilfred Rubens schreef:

      Dank voor je reactie. Helemaal mee eens. Dit valt bij mij onder formatieve toetsen en eventuele verwerkingsopdrachten. Dat kun je idd ook offline doen. En je moet idd extra goed nadenken over je formuleringen.

  2. Erik Devlies schreef:

    Dag Wilfred,
    heb je in de toekomst nog vrij toegankelijke keynotes over Blended learning in België gepland?
    met vriendelijke groeten,
    Erik Devlies

    • Wilfred Rubens schreef:

      Op 9 december verzorg ik een keynote en workshop in Antwerpen. Maar die is niet vrij toegankelijk. https://toll-net.be/index.php/info-eleren
      Ik verzorg eigenlijk nooit vrij toegankelijke keynotes. Studiedagen, congressen en een enkele keer tijdens een afscheid (voor een groep genodigden).

      • Erik Devlies schreef:

        Dankjewel. Ik ken wel wat mensen bij tollnet dus hoor ik het wel.
        Succes morgen.
        Met vrij toegankelijk bedoelde ik eigenlijk : waarvoor je als externe kan inschrijven en niet een afgesloten sessie voor bv.een bedrijf of specifieke school.
        Groeten, Erik

  3. Wat ik nog mis is het doordenken van het proces door de tijd heen. Ik merk dat dit vaak moeilijk is voor docenten (en facilitators) die face-to-face werken gewend zijn. Dit zit wel in het ontwerp.

Top

%d bloggers liken dit: